Program Profilaktyki

 

 

 

Szkoły Podstawowej nr 60

im. Powstania Listopadowego

w Warszawie

 

 

 

 rok szkolny 2007/2008

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Warszawa, wrzesień 2007r.

 

 

 

Spis treści:

 

1.      Wstęp…………………………………………………………………….….str. 3

2.      Nadrzędne cele programu ……………………………………………….....str. 4

3.      Metody i formy pracy………………………………………………………..str.4

4.      Wyszczególnienie zadań priorytetowych………………………………..….str.6

5.      Szczegółowy plan zajęć z zakresu bezpieczeństwa………………………....str. 7

6.      Szczegółowy plan zajęć z zakresu profilaktyki uzależnień……………..…str.10

7.      Szczegółowy plan zajęć z zakresu edukacji emocjonalnej……….……….str. 12

8.      Programy wspierające realizację szkolnego programu profilaktyki…………………………………………………………………str.15

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

WSTĘP

W naszej szkole profilaktyka jest kategorią nadrzędną w stosunku do różnych problemów z którymi  spotykamy się. „Szkoła profilaktycznych marzeń”, czyli szkoła dysponująca przewagą czynników chroniących nad czynnikami ryzyka, to przede wszystkim szkoła dobrze kształcąca i wychowująca, model który chcemy wszyscy wspólnie osiągnąć.

Szkołę wartościową profilaktycznie, charakteryzuje ponadto dobry klimat, to znaczy taka atmosfera, w której wszyscy dobrze się czują i chętnie w niej przebywają.

W związku z wiekiem rozwojowym dzieci od 6 do 12 lat oraz tym, że jest to szkoła miejska, osiedlowa, gdzie istnieje dobra współpraca środowiska lokalnego ze szkołą, która jest istotnym czynnikiem chroniącym, uczniowie naszej szkoły nie są grupą wysokiego ryzyka zagrożeń.

Program profilaktyczny szkoły, oparty został zatem na profilaktyce pierwszorzędowej (uprzedzającej), w której większy nacisk położony jest na czynniki chroniące i promujące zdrowy styl życia oraz opóźniające wiek inicjacji. Planowana jest ponadto wzmożona kampania informacyjna ze szczególnym uwzględnieniem komunikatu „Poczekaj”, „Masz jeszcze na To czas”.

Specjalnie dla nowych uczniów naszej szkoły, realizowany jest program „Wychowanie bez niepowodzeń” w oparciu o program „Cukierki” Fundacji „Homo Domini” przy współpracy z MEN, Ośrodkiem Edukacji i Profilaktyki Społecznej, oraz Fundacją „Dzieci Niczyje”. Ten dwunasto godzinny cykl zajęć, ma na celu kształtowanie u uczniów postawy dystansu, w relacjach z osobami nieznajomymi.

Opracowano również, projekt zajęć edukacyjnych przewidzianych do realizacji, dla uczniów klas 0 – 2, pt. „BEZPIECZNY MAŁY CZŁOWIEK”, zakładający m.in.

- kształtowanie u dzieci bezpiecznych zachowań w czasie zabaw w domu, na placu zabaw, w szkole i na jej terenie (boisko szkolne),

- wyposażenie uczniów w wiedzę i umiejętności pozwalające im rozpoznawać niebezpieczeństwa, przewidywać ich skutki, oraz sytuacje zagrożenia,

- ćwiczenie pożądanych nawyków i odruchów w sytuacji zagrożenia, czy

przygotowanie dzieci do samopomocy w sytuacjach problemowych.

Ponadto, w bieżącym roku szkolnym wspólnie ze Strażą Miejską – Wydziałem ds. Profilaktyki i Promocji, realizowana będzie w całości, oferta programowa Straży Miejskiej dla szkół podstawowych, z zakresu szeroko rozumianej profilaktyki.

 

NADRZĘDNE  CELE  SZKOLNEGO  PROGRAMU PROFILAKTYCZNEGO

         wprowadzenie w świat ucznia wartości i norm, które będą pomocne, przy podejmowaniu decyzji, czy dokonywaniu wyborów

         pomoc w zaspokajaniu ważnych potrzeb psychicznych, poprzez oferowanie alternatywnych form spędzania czasu wolnego

         tworzenie warunków do polepszenia stanu wzajemnej komunikacji i doskonalenie umiejętności wykorzystania znajomości przepisów dotyczących szeroko rozumianego bezpieczeństwa

         uczenie ważnych umiejętności psychologicznych i społecznych, które pozwolą na lepsze radzenie sobie w trudnych sytuacjach

         dostarczenie dzieciom wiedzy i umiejętności z zakresu edukacji emocjonalnej oraz profilaktyki uzależnień

 

         kształtowanie kompetencji i odpowiedzialności dzieci w zakresie budowania postawy społecznie akceptowanej, życia w zdrowiu fizycznym i psychicznym, z dala od złych nawyków i nałogów, w oparciu o poczucie tożsamości i wiary we własne możliwości oraz w poczuciu więzi rodzinnej

 

         dostarczenie adekwatnych informacji na temat skutków zachowań ryzykownych, by uczeń mógł podjąć racjonalny wybór i zmieniać niewłaściwe postawy i zachowania

 

 

 

METODY  I  FORMY  PRACY

W realizacji programu wykorzystane zostaną różnorodne metody, przede wszystkim metody aktywizujące, by umożliwić uczniom aktywne doświadczenie i przeżywanie tego, co jest tematem zajęć. Wprowadzać można różne techniki, dostosowując je do wieku uczniów, zainteresowania tematem, umiejętności radzenia sobie z przedstawionymi problemami i poziomu ich aktywności.
Poniżej wymieniono najważniejsze metody i techniki, spośród których prowadzący może wybrać takie, które najlepiej odpowiadają danemu tematowi:

 

 

Aby zrealizować nadrzędne cele szkolnego programu profilaktycznego wyszczególniono w nim trzy moduły dotyczące:

         bezpieczeństwa fizycznego dzieci

         edukacji emocjonalnej

         profilaktyki zagrożeń i uzależnień

Wszystkie moduły programu zostaną dostosowane do dwóch grup wiekowych jakimi są uczniowie klas 0 - 3 i uczniowie klas 4 - 6 W ramach w/w modułów przygotowano szczegółowe plany i wykazy zajęć. Taka struktura programu oraz sposób realizacji wyznaczają szczegółowe zadania szkolnego programu profilaktycznego.

 

WYSZCZEGÓLNIENIE  I  WYODRĘBNIENIE  ZADAŃ  PROGRAMU,  REALIZOWANYCH  PIORYTETOWO,  NA  POCZĄTKU ROKU SZKOLNEGO:

         zapoznanie z regulaminami pracowni przedmiotowych

         poznanie zasad bezpiecznego użytkowania sprzętu pracującego na terenie szkoły

         poznanie podstawowych zasad udzielania pierwszej pomocy w nagłych
wypadkach

         poznanie zasad bezpiecznej i higienicznej pracy z komputerem

         zapoznanie się z ogólnymi zasadami i podstawowym sprzętem ochrony
przeciwpożarowej

         zdobycie umiejętności rozpoznawania i odczytywania znaków powszechnej informacji i BHP znajdujących się w najbliższym otoczeniu

         zdobycie umiejętności stosowania się do znaków i sygnałów stosowanych w wypadku zagrożeń (plan ewakuacji szkoły)

         zapoznanie i przypomnienie, zasad obowiązujących w ruchu drogowym

         zapoznanie się z regulaminem szkoły

         integracja grup (klas 0 - 1)

 

 

Skład Zespołu ds. profilaktyki przy Szkole Podstawowej nr 60, stanowią:

         Teresa Kiryluk (psycholog szkolny)

         Dorota Banaś (nauczyciel przedmiotowy)

         Alicja Zapalska (nauczyciel kształcenia zintegrowanego)

         Robert Stańczyk (pedagog szkolny)

W bieżącym roku szkolnym, zespól przewiduje realizować zadania w oparciu o przedstawiony Program Profilaktyczny Szkoły i poniżej zaprezentowany szczegółowy plan zajęć. Mając jednak na uwadze, możliwą eskalację danych zjawisk czy problemów, plan zajęć i ich treść, podlegać będzie adekwatnie do potrzeb, ewaluacji w ciągu całego roku szkolnego.

SZCZEGÓŁOWY  PLAN  ZAJĘĆ  Z  ZAKRESU  BEZPIECZEŃSTWA

 

ZNAKI POWSZECHNEJ INFORMACJI

cele zajęć:

- poznanie podstawowych znaków BHP znajdujących się w

najbliższym otoczeniu,

- zdobycie umiejętności stosowania się do znaków powszechnie

stosowanych w wypadku zagrożeń,

- zdobycie umiejętności rozpoznawania i odczytywania znaków

powszechnej informacji i BHP znajdujących się w najbliższym otoczeniu

 

POZNAJEMY SYGNAŁY ALARMOWE

cele zajęć:

- zapoznanie uczniów z planem ewakuacji szkoły na wypadek

zagrożenia oraz  uświadomienie konieczności zachowania porządku i

dyscypliny podczas ewakuacji

- zapoznanie i zapamiętanie ustalonego dla szkoły sygnału alarmowego

- poznanie drogi ewakuacji w całym budynku, jak i wyuczenie dyscypliny oraz sprawności opuszczania budynku

OCHRONA PRZECIWPOŻAROWA

cele zajęć:

- poznanie przyczyn powstawania pożarów

- zapoznanie uczniów z podstawowymi środkami gaśniczymi i

możliwościami ich stosowania w danej sytuacji

- zdobycie umiejętności posługiwania się podstawowym sprzętem gaśniczym będącym na wyposażeniu szkoły

 

 

BEZPIECZEŃSTWO I HIGIENA PRACY

cele zajęć:

- poznanie podstawowych zasad bezpiecznej i higienicznej pracy w

szkole

- przypomnienie zasad bezpiecznego użytkowania sprzętu szkolnego

podczas zajęć

- przypomnienie zasad korzystania z pracowni komputerowej oraz poznanie zasad bezpiecznej i higienicznej pracy z komputerem

- zdobycie umiejętności organizowania bezpiecznej i kulturalnej

zabawy na przerwie międzylekcyjnej

 

 

BAWIMY SIĘ BEZPIECZNIE, PRZYJEMNIE I KULTURALNIE

cele zajęć:

- poznanie zasad bezpiecznej i kulturalnej zabawy podczas przerw

międzylekcyjnych i w czasie wolnym

- podniesienie świadomości uczniów dotyczącej skutków

niebezpiecznych zabaw

 

 

JAK SIĘ ZACHOWAC, GDY SAM JESTEM W DOMU

cele zajęć:

- wyrobienie właściwej postawy w myśl hasła „gdy jestem sam w

domu nie otwieram drzwi nikomu” czy „nie ufaj osobom których nie znasz”

 

 

BEZPIECZNA WYCIECZKA

cele zajęć:

- zapoznanie z zasadami organizowania bezpiecznej wycieczki

szkolnej zgodnie z ogólnymi przepisami dotyczącymi organizacji

pozaszkolnych form nauczania,

- zapoznanie z regulaminem zachowania się na wycieczce oraz

uświadomienie uczniom konieczności bezwzględnego przestrzegania postanowień regulaminu wycieczki

 

NIEBEZPIECZEŃSTWA GROŻĄCE DZIECIOM

cele zajęć:

- określenie znaczenia „niebezpieczne sytuacje"

- jak uniknąć „niebezpiecznych sytuacji" oraz uświadomienie skutków „niebezpiecznych sytuacji"

- poznanie zasad prawidłowego zachowania się w „niebezpiecznej sytuacji"

 

 

HIGIENA MOJEGO UMYSŁU

cele zajęć:

- zapoznanie uczniów z pojęciem higieny ciała i umysłu

- podniesienie umiejętności określenia wpływu czynników środowiska naturalnego, sztucznego i społecznego na zdrowie fizyczne i psychiczne człowieka

- podniesienie świadomości na temat reakcji organizmu ludzkiego na działanie tych czynników

 

 

BEZPIECZNE PORUSZANIE SIĘ PO DRODZE

cele zajęć:

- poznanie znaków drogowych

- zapoznanie z podstawowymi zasadami ruchu drogowego oraz zdobycie umiejętności oceny sytuacji na drodze, jak i zaplanowania odpowiedniego postępowania

 

 

 

BEZPIECZEŃSTWO MŁODEGO ROWERZYSTY

cele zajęć:

- poznanie zasad bezpiecznego poruszania się rowerem

- uświadomienie skutków brawury i nieprzestrzegania przepisów

- zdobycie umiejętności prawidłowego zachowania się w ruchu

drogowym oraz uświadomienie potrzeby noszenia kasku ochronnego przez rowerzystów

 

 

 

 

PODSTAWOWE ZASADY UDZIELANIA PIERWSZEJ POMOCY I POSTĘPOWANIA W RAZIE WYPADKU

cele zajęć:

- zaznajomienie z zasadami udzielania pierwszej pomocy

- zapoznanie się z zagadnieniami budowy i czynności organizmu

- zdobycie umiejętności postępowania w nagłych wypadkach oraz nabycie umiejętności powiadamiania odpowiednich służb ratownictwa medycznego i drogowego

 

 

EDUKACJA NA TEMAT ZJAWISK AGRESJI I PRZEMOCY

cele zajęć:

- dostarczanie wiedzy na temat czym jest agresja i przemoc

- zapoznanie z problematyką przemocy szkolnej, domowej, przyczynami znęcania się

- zapoznanie ze sposobami radzenia sobie z przemocą i agresją, uświadamianie dzieciom problemu winy i odpowiedzialności za krzywdy wyrządzone dzieciom przez dorosłych,

- budowanie wrażliwości na agresywne  zachowania wobec innych

- nauka radzenia sobie ze złością skierowaną przeciw innym

- rozbudzanie zaufania do nauczycieli i pracowników szkoły

- poszanowanie godności i własności innych osób

- przekazanie informacji na temat instytucji i osób pomagającym ofiarom przemocy i agresji

 

SZCZEGÓŁOWY PLAN Z ZAKRESU PROFILAKTYKI UZALEŻNIEŃ

 

 

JAK POZOSTAĆ SOBĄ W DZISIEJSZYM ŚWIECIE

cele zajęć:

- ostrzeżenie przed iluzoryczną wizją świata kształtowaną przez media

- wzmocnienie czujności i zdystansowania wobec złudnych miraży świata

- uzmysłowienie, że nie jest „gorszy" ten kto nie podążą bezkrytycznie

za modą, szpanem czy sukcesem

 

 

ZAGROŻENIA OKRESU DOJRZEWANIA - PRESJA GRUPY

cele zajęć:

- zastanowienie się nad swoją pozycją w grupie rówieśniczej

- uświadomienie jakie cechy posiada dobry kolega

- zrozumienie potrzeby wyboru dobrego kolegi – prawdziwego przyjaciela

- ćwiczenie postawy asertywności

 

 

SZKODLIWOŚCI PALENIA TYTONIU

cele zajęć:

- przekazanie rzetelnych informacji o szkodliwym działaniu tytoniu

- zmiana obiegowych przekonań o uspokajającym działaniu nikotyny oraz   wyrabianie przekonania o słuszności stanowczej odmowy w przypadku presji grupy

- uświadomienie uczniom, że nie muszą zgadzać się na bycie biernym palaczem

 

 

DLACZEGO LUDZIE PIJĄ

cele zajęć:

- ukazanie przyczyn w których ludzie sięgają po alkohol

- zmiana obiegowych opinii na temat picia alkoholu oraz przekazanie informacji: czym jest choroba alkoholowa i jak trudno ją leczyć

 

 

 

NARKOTYKI - KONSEKWENCJA PIERWSZEGO RAZU

cele zajęć:

- ukazanie niektórych przyczyn zażywania narkotyków

- przestrzeganie przed wzięciem narkotyku na tzw. „próbę" oraz ukazanie mechanizmu uzależnienia

- potrzeba pomocy osobom uzależnionym i ich rodzinom

 

 

SZCZEGÓŁOWY  PLAN  ZAKRESU  EDUKACJI  EMOCJONALNEJ

 

ŚWIADOMOŚĆ WŁASNYCH UCZUĆ

cele zajęć:

- ustalenie wspólnych zasad pracy w grupie

- integracja grupy, stworzenie milej, odprężającej atmosfery

- uświadomienie dzieciom podstawowych uczuć wyrażanych w życiu

codziennym oraz poszerzenie słownictwa związanego z tematyką uczuć i emocji - uświadomienie dzieciom w jakich sytuacjach wyrażają podstawowe uczucia, oraz na postawie jakich sygnałów pochodzących od ciała mogą je rozpoznawać

 

 

NAZYWANIE I ROZUMIENIE UCZUĆ INNYCH - EMPATIA

cele zajęć:

- uświadomienie dzieciom znaczenia poszczególnych uczuć w tworzeniu układów międzyludzkich

- pokazanie jakie uczucia wywołują pewne układy między ludźmi, poprzez opracowanie krótkich scenek i odgrywanie ich przez dzieci

- nauka szacunku i tolerancji w stosunku do uczuć innych osób

 

 

WDRAŻANIE UCZNIÓW (zwłaszcza nowych) DO PRAWIDŁOWYCH NAWYKÓW I ZACHOWAŃ W NOWYM ŚRODOWISKU

cele zajęć:

- zapoznanie uczniów z różnymi nowymi dla nich sytuacjami, które mogą mieć miejsce na terenie szkoły

- uwrażliwienie dzieci na skutki różnych niebezpiecznych sytuacji

- promowanie rozwagi i ostrożności w codziennym funkcjonowaniu

- uzmysłowienie skutków niepotrzebnej brawury

- wdrażanie w szkolne życie

 

 

 

PANOWANIE NAD EMOCJAMI - KOMUNIKAT „JA"

cele zajęć:

- uświadomienie dzieciom jak obchodzą się ze złością, która też jest

podstawowym uczuciem i stanem odreagowania dla każdego człowieka

- ukazanie sposobów wyrażania złości społecznie akceptowanych oraz   prezentacja budowy komunikatu „ja"

- nauka akceptacji wszystkich emocji, ale nie wszystkich zachowań związanych z wyrażaniem emocji

 

 

AKTYWNE SŁUCHANIE - JA I TY

cele zajęć:

- dokonanie rozróżnienia pomiędzy sytuacjami, kiedy należy aktywnie

słuchać, a kiedy stosować komunikat „ja"

- uczenie różnych form wypowiedzi akceptujących uczucie oraz umiejętności słuchania mowy ciała

- zaakceptowanie uczuć oraz ich określenie

 

 

POSTAWA „BEST", czyli z czego jestem zadowolony, co u siebie lubię

cele zajęć:

- umożliwienie dzieciom uświadomienia sobie swoich mocnych stron i nauczenie ich rozpoznawania

- wzajemne poinformowanie, jakie zachowania należy odbierać jako wsparcie

- uświadomienie dzieciom konieczności zaakceptowania słabości i wad, jako podstawy do osiągnięcia własnego realnego i żywego poczucia własnej wartości

 

 

POCHWAŁA

cele zajęć:

- uczenie pochwały opisowej, unikanie krytycznego i wrtościowującego oceniania

- ukazanie typowych i pożądanych form chwalenia

 

 

 

PROBLEM KLASY - ROZWIĄZYWANIE PROBLEMÓW KLASOWYCH

cele zajęć:

- ukazanie konsekwencji typowych form rozwiązywania konfliktów

- prezentacja i wypróbowanie różnych metody rozwiązywania problemów

 

 

WŁAŚCIWE POSTĘPOWANIE W SYTUACJACH TRUDNYCH

cele zajęć:

- ukazanie właściwych metod radzenia sobie ze stresem

 

 

WYPOSAŻENIE UCZNIÓW W UMIEJĘTNOŚĆ PODEJMOWANIA DECYZJI I KONSTRUKTYWNEGO ROZWIĄZYWANIA PROBLEMÓW ŻYCIOWYCH

cele zajęć:

- ustalenie przyczyny problemu

- porządkowanie problemów według ich ważności

- uczenie podejmowania racjonalnych wyborów

- oduczenie się nazbyt pochopnego podejmowania decyzji

 

 

BUDOWANIE POCZUCIA – NIE  TYLKO  WŁASNEJ WARTOŚCI

cele zajęć:

- budowanie pozytywnego obrazu osoby

- uświadomienie INNYM ich mocnych stron.

- uczenie się wykorzystania swych mocnych stron

- uczenie się, jak nabrać zaufania w oczach innych osób

- rozwijanie wyobraźni i kreatywności

- uczenie się autoreklamy i samoekspozycji

 

 

DĄŻENIE DO ŚWIADOMEGO PRZEŻYWANIE EMOCJI

cele zajęć:

- rozpoznawanie i wyrażanie własnych emocji

- rozwijanie empatii (niepełnosprawni)

- rozumienie i akceptowanie uczuć własnych i cudzych

- radzenie sobie z przykrymi emocjami

- poznanie ogólnoludzkich hierarchii wartości

- budowanie własnego systemu wartości

 

 

Propozycje i przykłady ewentualnego wykorzystania programów wspierających realizację Szkolnego Programu Profilaktycznego

 

" Szkoła dla rodziców"

"Szkoła wychowawców"

"Cukierki"

"Domowi Detektywi"

"Debata"

"Trzy koła"

"Spójrz inaczej"

"Jak żyć z ludźmi"

"Zanim spróbujesz"

"Spójrz inaczej na agresję"

 

 

Umiejscowienie szkolnego programu profilaktycznego w przepisach prawa oświatowego i innych aktach prawnych, m. in:

 

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej – art. 72,

Ustawa o systemie oświaty ( zapis postulujący wprowadzenie programów profilaktycznych),

Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii z dnia 24.04.1997 r.,

Rozporządzenie MENiS z dnia 31.01.2002 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie ramowych statutów publicznego przedszkola oraz publicznych szkół;

Ustawa o ochronie zdrowia psychicznego z dnia 19.08.1994 r.,

Ustawa o ochronie przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych z dnia 09.11.1995 r.,

Ustawa o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi z dnia 26.10.1982 r.,

Rozporządzenie MENiS  w sprawie podstawy programowej z dnia 26.02.2002 r. ;

Konwencja o Prawach Dziecka – art. 3, 19

Narodowy Program Profilaktyki i rozwiązywania Problemów Alkoholowych

Krajowy Program Przeciwdziałania Narkomani

 

 

 

 

Program profilaktyki Szkoły Podstawowej nr 60 w Warszawie został uchwalony na posiedzeniu Rady Rodziców dn. 24 września 2007r. oraz przedstawiony Radzie Pedagogicznej dnia 28 wrzesnia 2007r. i zaopiniowany pozytywnie, w drodze głosowania jawnego jednogłośnie.

 

 

 

 

……………………………                                   ……………………………..

Dyrektor szkoły                                                                                                         Przewodnicząca Rady Rodziców